Izitshalo Ezincane - Abakhiqizi Nabahlinzeki Bezimboni Ezithengisa Izicubu Esitolo Esitolo Esidayisa Izicubu.
Esikhathini esidlule samuva nje, kube nesithakazelo esikhulu ezitshalweni zasendlini ezishisayo njengoba abantu befuna ukwengeza ukuhlukahluka nombala emakhaya abo. Kodwa-ke, ukutshala lezi zitshalo kungaba nzima ikakhulukazi uma kukhulunywa ngokuqinisekisa izinga nekhwalithi. Yilapho-ke amasu okukhulisa izicubu eqala khona ukusebenza. Ukutshala izicubu kuyindlela ephumelelayo yokutshala inani elikhulu lezitshalo ezinempilo ezingenazo izifo, yingakho kusetshenziswa kabanzi ekulimeni nasekuhwebeni.
Lesi sihloko sizozama ukuchaza ukuthi iyini i-tissue culture, izinhlobo ezahlukene ze-tissue culture, izinyathelo ezibalulekile ze-tissue culture, kanye nezinzuzo ze-tissue culture ikakhulukazi ekukhuleni kwezitshalo zasendlini ezingavamile kanye izitshalo zasezindaweni ezishisayo ezithengiswa ngobuningi .
Ukukhuliswa kwezicubu, okubizwa nangokuthi ukusabalala kwezitshalo ezincane, kuyinqubo yokukhuliswa kwezitshalo endaweni elawulwayo. Le ndlela ihilela ukusebenzisa izingxenye ezincane zezicubu zezitshalo ezivame ukutholakala empandeni, emaqabunga noma esiqwini sesitshalo bese zikhuliswa endaweni elawulwayo ukuze kukhiqizwe izitshalo eziphelele.
Inhloso eyinhloko yokukhulisa izicubu ukuthola inani elikhulu lezitshalo ezine-genotype efanayo nazo ezingenazo izifo nezinambuzane. Le ndlela iwusizo kakhulu ekuhlanganiseni izitshalo ezingavamile nezingavamile ukuze kufezwe ukulingana kanye namazinga aphezulu okusinda kwezitshalo.
Umqondo wokukhuliswa kwezicubu waqala ukwethulwa ekuqaleni kwawo-1900 nguGottlieb Haberlandt obizwa nangokuthi uyise wokukhuliswa kwezicubu zezitshalo. Eminyakeni edlule, ucwaningo kulo mkhakha luye lwakhula futhi lukhiqize amasu amaningi kanye nezicelo okwenza ukukhuliswa kwezicubu kube yisici esibalulekile se-biotechnology yezitshalo. Namuhla, akusebenzi nje kuphela ocwaningweni kodwa futhi nasekukhiqizweni kwezitshalo zezentengiselwano, ikakhulukazi ezitshalweni ezingavamile nezingavamile okunzima ukuzisakaza ngezindlela ezivamile.
Inqubo yokukhulisa izicubu ihlukaniswe ngezinhlobo eziningana, zonke eziwusizo ezinhlotsheni ezahlukene zokukhulisa izitshalo. Ngokwazi lezi zinhlobo, abalimi bazoba sesimweni esingcono sokukhetha indlela efanele kakhulu ngesimo sabo.
Ukutshala imbewu inqubo yokutshala imbewu endaweni yokukhula engenamagciwane equkethe izakhamzimba nokugcina izinga lokushisa elifanele kanye nezimo zokukhanya. Le ndlela ivame ukusetshenziswa ekukhuliseni izithombo ezinempilo nezingenazo izifo. Ukutshala imbewu kusebenza kakhulu ekukhuliseni izitshalo ezinembewu encane enezinga eliphansi lokuhluma noma lezo ezidinga izimo ezinhle ukuze zihlume.
I-Somatic embryogenesis iyindlela yokutshala ama-embryo ezitshalo okungenzeka ukuthi ahluleke ukukhula ngokwemvelo. Le ndlela iwusizo kakhulu ekusindiseni ama-embryo ezingxubeni ezixubile ezingase zingakhuli ngenye indlela. Lokhu kwenza ukukhuliswa kwama-embryo kube usizo njengoba kwenza kube lula ukukhula kwala ma-embryo abe izitshalo ezinempilo ngendlela elawulwayo.
Isiko le-callus inqubo yokukhulisa amaseli ezitshalo angahlukanisiwe, aziwa nangokuthi i-callus, endaweni yezakhamzimba. Lawa maseli angabe esekhuthazwa ukuba ahlukane abe yizitho zezitshalo ezahlukahlukene njengezimpande noma amahlumela lapho kukhona ama-hormone athile. Isiko le-callus lingenye yezindlela ezithandwa kakhulu kubunjiniyela bezakhi zofuzo ukudala izitshalo ezinezimpawu ezithile.
Ukukhuliswa kwezitho zomzimba kubhekisela ekukhuleni kwezitho ezithile zezitshalo, okuhlanganisa izimpande, amahlumela, noma amaqabunga endaweni yokukhulisa izitho. Le ndlela ithandwa kakhulu ekuhlaziyeni ukukhula kwezitho ezithile zezitshalo noma ekusakazeni izitshalo okungezona ezikhuliswa ngezinye izindlela.
Isiko le-Protoplast liyindlela lapho amangqamuzana ezitshalo ehlukaniswa khona ezindongeni zamaseli awo futhi akhuliswe endaweni yezakhamzimba. Le ndlela isetshenziswa kubunjiniyela bezakhi zofuzo ukudlulisa ulwazi olusha lwezakhi zofuzo kumaseli ezitshalo, kukhiqizwe izitshalo ezinezimpawu ezintsha.
Ezinye izinhlobo zokukhuliswa kwezicubu zifaka phakathi ukukhuliswa kwe-anther, ukukhuliswa kweqanda, kanye nokukhuliswa kwempova okusetshenziswa ekuzaleni izitshalo kanye nokuhlaziywa kwezakhi zofuzo. Lezi zindlela zivame ukusetshenziswa ukudala izitshalo ze-haploid eziwusizo ekuthuthukisweni kwezinhlobo ezintsha zezitshalo ngokusebenzisa i-hybridization.
Indlela efaneleke kakhulu incike ezinhlobonhlobo zezitshalo kanye nezidingo zokukhiqiza. Ekukhiqizweni kwezitshalo zokuhlobisa zezentengiselwano, ukukhuliswa kwezihlahla kanye nokukhuliswa kwe-meristem kuyizindlela ezivame ukusetshenziswa.
Inqubo yokukhulisa izicubu inezigaba eziningana, zonke ezibalulekile ekuthuthukisweni kwezitshalo.
Isinyathelo sokuqala ukukhetha nokubulala amagciwane kwezicubu zezitshalo (ama-explant) ukuze zisuswe ekungcoleni. Lesi sinyathelo sibalulekile ukuqinisekisa ukuthi akukho magciwane noma isikhunta esikhula ezicutshini ezingangcolisa isiko. Ngemuva kwalokho ama-explant atshalwa endaweni yezakhamzimba ukuze kukhuthazwe futhi kuqalwe ukwanda kwamaseli.
Esigabeni sokuzalanisa, ama-explant atshalwa endaweni equkethe abalawuli bokukhula abathile ababangela ukwakheka kwamahlumela noma i-callus. Le nqubo yenziwa izikhathi eziningana ukuthola inani lezitshalo ezincane ezivela ku-explant eyodwa.
Ngemva kokuba amahlumela esevele ehlumile, izithombo zithuthelwa endaweni yokukhula enezithombo ezinamahomoni akhuthaza ukwakheka kwezimpande. Ukukhula kwezimpande okuhle kubalulekile ukuze izithombo ziphile lapho zidluliselwa enhlabathini noma kwezinye izindawo ezikhulayo.
Ngesikhathi esifanayo, ukwakheka kwamahlumela kukhuthazwa ngokulawula amazinga ama-hormone endaweni yokukhulisa izitshalo ngesikhathi senqubo yokuhluma kwezimpande. Ukuvela kwamahlumela kubalulekile ekusindeni kwesitshalo kanye nokukhula okuqhubekayo kwesitshalo.
Isigaba sokugcina saziwa ngokuthi yi-aclimatization lapho izithombo zivezwa khona ezimweni zemvelo zangaphandle kancane kancane. Lesi sigaba sihilela ukususa izithombo endaweni yokulima engahlanzekile ziye enhlabathini noma kwezinye izindawo ezifanele ngendlela elawulwayo, isibonelo endlini yokushisa. Kubalulekile ukuqinisekisa ukuthi izithombo zivezwa kancane kancane ezimweni ezintsha ukuze kuthuthukiswe ukukhula kwazo nokusinda kwazo.
Indlela yokukhulisa izicubu ingasetshenziswa ezindaweni eziningi okuhlanganisa nokutshala izitshalo zokuhlobisa kanye nasebhizinisini njengasekukhuleni kwezicubu ezithengiswayo zezitshalo zasezindaweni ezishisayo.
Ukukhuliswa kwezicubu kuyindlela ephumelela kakhulu yokuvikela izinhlobo zezitshalo ezisengozini yokuqothulwa. Ezinye zalezi zinhlobo zisongelwa ukubhujiswa kwendawo yokuhlala, ukushintsha kwesimo sezulu noma ukusetshenziswa ngokweqile. Ngosizo lokukhuliswa kwezicubu, ososayensi kanye nabalondolozi bemvelo bangandisa ngokushesha izitshalo ezisongelwa, bagcine izakhi zazo zofuzo bese bezidedela endle noma bazitshale ezingadini zezitshalo. Le ndlela isiza ekugcineni ukuhlukahluka kwezinto eziphilayo futhi iqinisekisa ukuthi izinhlobo zezitshalo aziqedwa.
Ukukhuliswa kwezicubu kungenye yezindlela zobuchwepheshe ezithakazelisa kakhulu emhlabeni wanamuhla futhi kuye kwasetshenziswa ekukhiqizeni izitshalo ezingavamile. Kunezinhlobo eziningi zezitshalo, ezingenakusatshalaliswa kusetshenziswa amasu avamile ngenxa yokukhula kancane, ukuhluma okuncane kwembewu noma izimo ezithile zemvelo. Ukukhuliswa kwezicubu kusiza ekunqobeni lezi zinkinga ngokunikeza izimo ezilawulwayo zokusabalalisa izitshalo ezinjalo ngesikhathi esifushane.
Ukukhuliswa kwezicubu kuvame ukusetshenziswa kubunjiniyela bezakhi zofuzo kanye namasu okuzalanisa izitshalo. Amaseli noma izicubu zezitshalo zingasetshenziswa ukuze kufakwe izakhi zofuzo ezintsha ezivumela ukukhiqizwa kwezitshalo ezinezici ezidingekayo njengokumelana nezinambuzane, izifo, kanye nezimo zemvelo ezimbi. Le ndlela iphinde ivumele ukuthuthukiswa kwezinhlobo ezintsha zezitshalo ngokuhlanganisa izinhlobo ezimbili noma ngaphezulu ukuze kutholakale izitshalo ezithela kangcono.
Imboni yezolimo isebenzisa kakhulu isiko lezicubu ukukhiqiza izinhlobo zezitshalo ezifunwa kakhulu kwezentengiselwano. Isiko lezicubu lenza kube nokwenzeka ukutshala izimbali, izihlahla, nezitshalo zangaphakathi ezinombala ofanayo, usayizi kanye nesimo ngakho-ke zihlangabezana nezidingo zobuhle zabathengi. Le ndlela isetshenziswa nasekukhiqizweni kwezinhlobo ezintsha zezitshalo zokuhlobisa ezihlangabezana nezidingo zemakethe kanye nokuhlinzeka ngokuhlinzekwa okuqhubekayo kwezitshalo ezisezingeni eliphezulu ezindaweni zokukhulisa izitshalo kanye nezikhungo zengadi.
Ukukhuliswa kwezicubu kuyithuluzi eliwusizo kakhulu ekukhiqizweni kwezitshalo nasocwaningweni lwanamuhla. Ake sixoxe ngezinye zezinzuzo zako eziningana.
Ukukhuliswa kwezicubu kubangela ukufana kwezakhi zofuzo ekukhuleni kwazo, ekubukekeni nasekuvuneni kwazo. Lokhu kubaluleke kakhulu ikakhulukazi kubalimi bezentengiselwano abadinga umkhiqizo ojwayelekile wemikhiqizo yabo.
Ukukhuliswa kwezicubu kusiza ekukhuleni kwezitshalo endaweni engenazo izifo, yingakho izitshalo ezikhuliswa ngokukhuliswa kwezicubu ziphilile futhi zinamathuba aphezulu okusinda.
Ukukhuliswa kwezicubu kwenza kube nokwenzeka ukuhlanganisa izitshalo ngokushesha, ngaleyo ndlela kusiza abalimi ukuthi bakhiqize izitshalo eziningi ngesikhathi esifushane. Lokhu kusiza kakhulu ekuzaleni izinhlobo ezisengozini noma ezibhekwa njengezisengozini yomhlaba wonke.
Ngokungafani nezinye izindlela zendabuko zokusabalalisa, ukukhuliswa kwezicubu akuxhomekile ezinkathini zonyaka, okusho ukuthi izitshalo zingakhiqizwa unyaka wonke.
Ukukhuliswa kwezicubu kuyindlela ebalulekile eshintshe kakhulu ukwanda nokukhiqizwa kwezitshalo. Ngenxa yamandla ayo okukhiqiza inani elikhulu lezitshalo ezisezingeni eliphezulu nezingenazo izifo, iyithuluzi elibalulekile kubalimi ikakhulukazi labo abakhiqiza izitshalo zasendlini ezingavamile kanye nezitshalo zasezindaweni ezishisayo ezikhiqiza izicubu eziningi .
Ku- Izitshalo Ezintsha zaseFoshan , ngezikhungo zethu zokukhulisa izicubu ezisezingeni eliphezulu, siyaziqhenya ngokuba phambili ekwethuleni izinhlobo zezitshalo ezintsha nezithuthukisiwe emakethe. Ngokusebenzisa ukukhuliswa kwezicubu, abalimi bangakhiqiza izinhlobo zezitshalo ezingavamile emakethe yendawo kanye nezimakethe zokuthumela kwamanye amazwe.
Ukukhuliswa kwezicubu kuyindlela yokusabalalisa izitshalo ekhulisa amaseli ezitshalo, izicubu, noma izitho endaweni engenazo izakhamzimba. Isetshenziswa kabanzi ukusabalalisa izitshalo zasendlini ezingavamile, okuhlanganisa iMonstera, iPhilodendron, nezinye izinhlobo zamaqabunga asezindaweni ezishisayo.
Amasu avamile afaka phakathi ukukhuliswa kwe-meristem, ukukhuliswa kwe-shoot, ukukhuliswa kwe-callus, kanye nokuzalwa kwe-somatic embryogenesis. Ukukhuliswa kwe-shoot kuvame ukusetshenziswa ekukhuleni kwezitshalo ezithengiswayo, kanti ukukhuliswa kwe-meristem kungasiza ekukhiqizeni izinto zokutshala ezingenazifo uma kulandelwa izinqubo ezifanele.
Izitshalo eziningi zasendlini ezingavamile zingasakazwa ngokulima izicubu, okuhlanganisa iMonstera, iPhilodendron, i-Anthurium, iCaladium, iFittonia, kanye nezinhlobo zeFicus ezikhethiwe. Ukufaneleka kanye nezinga lempumelelo kuncike ezinhlotsheni zezitshalo kanye nenqubo yokusabalala.
Ukuze ukhule izitshalo zokukhulisa izicubu ekhaya, susa ngokucophelela izithombo ezitsheni zazo, uhlanze indawo yokukhulisa uma kudingeka, bese uzitshala endaweni efanelekile, ekhipha amanzi kahle. Nikeza umswakama ophezulu, amazinga okushisa afudumele, ukukhanya okungaqondile, kanye nokuzijwayeza kancane kancane ukuze uzisize zivumelane nezimo ezivamile zokukhula.
Ukukhuliswa kwezicubu kwenza kube lula ukwanda ngokushesha, izici zezitshalo ezihambisanayo, kanye nokukhiqizwa konyaka wonke ngaphansi kwezimo ezilawulwayo. Kuphinde kuvumele abalimi ukuthi basakaze izinhlobo ezikhethiwe ezingavamile ngobuningi obukhulu, okwenza kube wusizo ezindaweni zokukhulisa izitshalo kanye nabahlinzeki bamahlamvu ngokuthengisa.
Izitshalo ezikhula ngezicubu zingase zibe nzima ngemva kokutshala ngoba ziyashintshashintsha zisuka endaweni elawulwayo yelabhorethri ziye ezimweni ezivamile zokukhula. Umswakama ophansi, ukukhanya okukhulu, amazinga okushisa angafanele, ukugeleza kwamanzi okungekuhle, noma ukushaqeka kokufakelwa kungathinta ukusinda. Ukujwayela kancane kancane kanye nokuphathwa kwemvelo okufanele kusiza ekunciphiseni lezi zingozi.
Isikhathi sokukhula siyahlukahluka kuye ngohlobo, usayizi wesitshalo sokuqala, kanye nezimo zokukhula. Ezinye izitshalo zasezindaweni ezishisayo ezikhula ngokushesha zingakhula ngokushesha, kanti izinhlobo zangaphandle ezikhula kancane zingathatha izinyanga eziningana noma ngaphezulu ukuze zifinyelele usayizi ovuthiwe ofanele ukuthengiswa ngokuthengisa.
Yebo. Izitshalo zokukhulisa izicubu zifanelekela izindawo zokukhulisa izitshalo ngobuningi kanye nezokuhweba ngoba zisekela ukusabalala okukhulu, ukusetshenziswa kwesikhala okuphumelelayo, kanye nokutholakala kwezitshalo njalo. Abathengi kufanele bahlole izinhlobo zezitshalo, usayizi wezitshalo, isigaba sokujwayela, impilo, ukupakishwa, kanye nokulawulwa kwekhwalithi yomhlinzeki ngaphambi kokufaka ama-oda amaningi.